۵ ویژگی کتاب «کا» به قلم محمد حسن جعفری
حاشیه نگاشتی بر کتاب «کا» (۲)
۵ ویژگی کتاب «کا» که آن را به اثری خواندنی, جذاب و در سطح و تراز ملی تبدیل کرده است
«بخش اول»
✍️محمدحسن جعفری (روزنامه نگار و فعال فرهنگی)
📌اشاره: محمدحسن جعفری گراشی که در تهران ساکن است، از دوران نوجوانی در عرصه نویسندگی و صفحه آرایی فعال بوده و نشریه بومی «خاکریز خاطرات» از جمله آثار دهههای قبل ایشان است. وبلاگ نویسی با موضوعات سیاسی اجتماعی، خبرنگاری ،روزنامهنگاری و فعالیتهای سیاسی_ اجتماعی ،فرهنگی و پیگیری جدی -ولی بی سر و صدای- تحولات شهرستان گراش از جمله ویژگیهای ایشان است .
وی که خود از خانواده ایثار گران و شهداست همکاری با خبرگزاریهای دفاع مقدس و تسنیم در حوزههای سیاسی، فرهنگی، تاریخ انقلاب و دفاع مقدس و دفاعی و امنیتی را در کارنامه دارد.
🔹عین یادداشت جعفری در مورد کتاب «کا»( خاطرات حاج یعقوب مهرابی)را با هم مرور میکنیم :
« ابتدای سال که گراش بودم، کتاب «کا؛ مجموعه خاطرات حاج یعقوب مهرابی” را تهیه و شروع به خواندن آن کردم. پس از وقفهای که در مطالعه آن به وجود آمد، در روزهای گذشته که در جوار حرم حضرت علی بن موسی الرضا (ع) بودم، آن را به پایان رساندم.
کتاب “کا” همچون دیگر کتابِ دکتر امیرحمزه مهرابی یعنی “سردار بینشان؛ زندگینامه شهید جاویدالاثر سیدناصر سعادت” جذاب و خواندنی است.
چند ویژگی، کتاب “کا” را به اثری خواندنی و در سطح و تراز ملی تبدیل کرده است.
۱️⃣-نخست اینکه ساده، صریح و صادقانه نگاشته شده است؛ راوی بیتکلف و بیپرده از اتفاقات و رویدادهای جنگ و حال و هوای آدمهای جنگ گفته است. نگارنده نیز اصرار بر حفظ واقعگرایی و روایتهای دقیق داشته است.
▫️در این کتاب راوی خودش را پشت چیزی قایم نکرده؛ حتی از اینکه بگوید ابتدا دختر همسایهاش را برای ازدواج پیشنهاد داده هم ابا نکرده است.
– ناراحتیها، دلخوریها، شادیها، عصبانیتها، ترسها و شجاعتها و همه احساسات راوی را میتوان در این کتاب شفاف دید و لمس کرد؛ این روایت ساده و صمیمانه، کتاب را بسیار خواندنی کرده است. جنگ را باید ساده و مو به مو نوشت و نیازی به حذف و اضافه و اغراق نیست. شهدا، جانبازان و رزمندگان، جوانان و مردمانی از همین کوچه پس کوچههای شهر بودند که راهی جبهههای جنگ شدند. عدهای همچون عباس پناهنده و علی صمیمی به شهادت رسیدند و عدهای همچون حاج یعقوب مهرابی با تنی زخمی به شهر برگشتند.
۲️⃣-دوم اینکه این کتاب تنها خاطرات حاج یعقوب مهرابی نیست. به قدری اسم از گراشیها در این کتاب آمده است که آن را تاحدودی میتوان شناسنامه گراش در جنگ هم دانست. حتی از فردی به نام مجتبی سعادت که دیگر سالهاست گراش زندگی نمیکند، اسم آورده و اشاره کرده که در بخش بهداری جنگ مشغول بوده است.
– علاقه راوی به گراش موجب شده که وی در هر جبههای که بوده است، از بودن با گراشیها و دیدن گراشیها لذت ببرد و اسم آنها را در خاطراتش بیاورد؛ این علاقه به زادگاه و افتخار به گراشی بودن که در بیشتر همشهریها وجود دارد، بسیار ارزنده و دوستداشتنی است.
🔸این کتاب را میتوان برای بیان نقش گراشیها در دفاع مقدس به خصوص رزمندگان گراشی در واحد اطلاعات عملیات و لشکر ۳۳ المهدی به دیگران معرفی کرد و سند معرفی گراش و گراشیها نیز دانست.
🔹در کتاب “کا” میتوان با لشکر المهدی(عج) و فرماندهانش همچون سردار محمدجعفر اسدی، حاج کاظم حقیقت، شهید خلیل مطهرنیا، شهید عزیز بابایی و… نیز آشنا شد.
۳️⃣- سوم اینکه در این کتاب برای نخستین بار آنچه در شب عملیات کربلای هشت بر رزمندگان گراشی گذشت، بدون هیچگونه پیرایش و ملاحظهای نگاشته شده است. آنچه سالها رزمندگان با آه و افسوس در جمع خود میگفتند و در تنهایی خود به آن شب تلخ فکر میکردند و در فراق دوستانشان اشک میریختند، سرانجام بر صفحات کتابی نشست و به تاریخ سپرده شد.
روایت تلخی است که یک مینیبوس پر از بهترین جوانان و نوجوانان شهر راهی جبهه شود، اما به دلیل بیتدبیری یک فرمانده و جا زدن جماعتی خالی برگردد!
من در حین خواندن کتاب، چند بار صفحات را ورق زدم تا ببینم چند صفحه به خاطرات کربلای هشت مانده است.
🔻ماجرای شب عملیات کربلای هشت، صفحه افتخار، دلاورمردی و شجاعت گراشیها و صحنه عذرخواهی و جبران برای کسانی است که ادعای بزرگی و مرکزیت در منطقه دارند.
جاماندگان آن عملیات انسانهای عزیزی هستند که هیچگاه از خاطر مردم گراش فراموش نخواهند شد؛ از حسنعلی حسینشیری و حبیب مهرابی و خلیل عالمی که از فرماندهان بودند گرفته تا غلامرضا عباسی که اولین تجربه حضورش در جبههها بود.
انشالله یک روز زندگینامه شهید حسینعلی غلامی نیز نگاشته شود؛ او یکی از شهدای ده تن عملیات کربلای هشت بود. ۹ شهید در یک شب به شهادت رسیدند و حسینعلی غلامی در شب بعدش به شهادت رسید.
۴️⃣– چهارم اینکه در این کتاب، مظلومیت رزمندگان به خوبی به تصویر کشیده شده است؛ سخت است برای دین و وطن، جانت را به خطر بیاندازی اما از طرف یک مُشت اراذل هم در داخل تهدید شوی. یک بار به مغازهات دستبرد بزنند و یک بار در مسیر اعزام به جبهه به دلیل طلب حق خود، با سنگ و چوب و قمه تهدید بشوی.
و سختتر از همه اینکه بعد از یک عمر مجاهدت، چند بار مجروحیت سنگین و تحمل فقدان دوستان، بیکار شوی و مجبور شوی برای امرار معاش به کشور غریب بروی، کارهای سخت انجام دهی و توهین و تحقیر هم بشنوی.
راوی گوشهای از حس و حال روزهای تلخ پس از پذیرش قطعنامه و پایان جنگ را در کتاب بیان کرده است. آه و حسرت رزمندگانی همچون حاج یعقوب این بود که دوستانشان با شهادت از دنیا رفتند و سعادتمند شدند و آنها ماندند. آنها خودشان را برای بیست سال جنگ و نابودی صدام آماده کرده بودند، اما شرایط به گونهای پیش رفته بود که باید جنگ متوقف میشد.
ضمن اینکه برای آنها که در حال و هوای جنگ و آن فضای معنوی که فضای معنویش شبیه به راهپیمایی اربعین حسینی است، زندگی کرده بودند، زندگی پس از جنگ و زندگی در شهر سخت بود.
۵️⃣- پنجم اینکه کتاب کا، «علمی» نگاشته شده است؛ یعنی رویدادهای دفاع مقدس و عملیاتهایی که مربوط به خاطرات راوی است به درستی و با دقت چه در متن و چه در پانوشت شرح داده شده است.
راوی نیز در خاطرات و گفتههایش تاکید دارد که روایتهای تاریخی جنگش دقیق باشد؛ اینکه یکی دو بار در کتاب میگوید نیروهای عراقی ضعیف و ترسو نبودند؛ یعنی هم شجاع و جنگنده بودند و هم در طراحیهای آفندی و پدافندی قوی بودند، دلالت بر همین موضوع دارد.
در پایان باید خداقوت جانانهای به نگارنده کتاب گفت و برای راوی کتاب نیز آرزوی سلامتی و موفقیت کرد.
– دکتر مهرابی تاکنون دو اثر در رابطه با تاریخ دفاع مقدس گراش منتشر کرده است که هر دو اثر مربوط به بستگان است؛ یکی شهید ناصرآقای سعادت که برادر خانمش است و دیگری حاج یعقوب مهرابی که کا و برادرش است.
این عمل ایشان میتواند الگوی خوبی برای همه دوستان و عزیزان گراشی که دستی بر قلم دارند و توانایی نویسندگی دارند، باشد؛ میتوانند پای خاطرات رزمندگانی از قوم و خویش خود بنشینند و آن خاطرات را ماندگار کنند.
*ضمن اینکه کتاب “کا” به دلیل نگارش صحیح، دقیق و دلنشین میتواند الگویی برای سایر نویسندگان گراشی باشد. انشالله یک نهاد یا گروهی نیز پیگیر کارهای چاپ و انتشار این آثار خواهد شد.
